De beste markten om een restaurant te openen
ONZE CRITERIA
RESULTATEN VAN HET RESTAURANT LAUNCH REPORT
De tabel hieronder toont de ranglijst van alle 20 onderzochte markten. De vergelijking laat zien waar de omstandigheden voor de opening van nieuwe restaurants momenteel het gunstigst zijn en op welke criteria afzonderlijke landen relatief sterk of minder sterk presteren.
De resultaten zijn gebaseerd op openbaar beschikbare gegevens. Meer informatie over de methodologie, de gebruikte databronnen en de bijbehorende licenties vind je aan het einde van dit rapport, in de sectie Methodologie & bronnen.
ONZE BEVINDINGEN
SPANJE AAN KOP, DE NOORD-EUROPESE MARKTEN VOLGEN OP DE VOET
Volgens het Restaurant Launch Report is Spanje momenteel de hoogst gerangschikte markt voor de opening van nieuwe restaurants. De score wordt vooral gedragen door een sterke vraag, hoge lokale bestedingen en een omvangrijke toeristische sector. Daarnaast heeft Spanje volgens de gehanteerde indicatoren een relatief laag prijsniveau voor eten en drinken en relatief lage energiekosten. Ook op het criterium arbeidsmarktkrapte scoort het land gunstig.
Finland, Denemarken en Zweden volgen. Deze Noord-Europese markten combineren relatief gunstige kostenstructuren met beperkte administratieve belemmeringen en een stabiele uitgangspositie voor ondernemers.
RESULTATEN
OMZET & VRAAG
BELANGRIJKSTE INZICHTEN • OMZET & VRAAG
Toerisme is in meerdere Europese markten een belangrijke motor voor de horeca, met name in Italië, Spanje en Frankrijk. In Italië bedragen de toeristische bestedingen circa €54 miljard per jaar. Alleen Frankrijk, met circa €71 miljard, en Spanje, met circa €98 miljard, liggen hoger.
Hoewel in sommige markten sprake is van sterke seizoensschommelingen, vormt toerisme daar een substantiële aanvullende omzetbron voor de horeca.
Naast toerisme is ook de binnenlandse vraag van belang voor de aantrekkelijkheid van een markt op langere termijn. In de onderzochte EU-markten besteden consumenten gemiddeld circa €1.900 per persoon per jaar aan horeca. De bestedingen liggen vooral hoog in Ierland, Oostenrijk en Malta, waar Eurostat meer dan €3.000 per persoon per jaar rapporteert. Nederland ligt met circa €2.100 duidelijk boven het Europese gemiddelde. Dat wijst op een relatief sterke binnenlandse vraag.
Een andere belangrijke indicator is de omzet per foodservicebedrijf. Deze indicator laat zien in hoeverre de vraag zich in verschillende markten vertaalt in omzet. In Nederland bedraagt de gemiddelde omzet per foodservicebedrijf circa €380.000. Het EU-gemiddelde ligt rond €393.000. Luxemburg komt met circa €810.000 aanzienlijk hoger uit.
Ook hierbij is de context belangrijk. Een hoge omzet kan wijzen op een aantrekkelijke markt, maar wordt mede bepaald door het lokale prijsniveau. Zeker in markten als Luxemburg moeten omzetcijfers daarom in samenhang met andere indicatoren worden beoordeeld. Voor ondernemers die een nieuwe vestiging plannen, is de verwachte omzet een relevante indicator, maar niet de enige maatstaf voor de aantrekkelijkheid van een markt.
RESULTATEN
KOSTEN & MARGES
BELANGRIJKSTE INZICHTEN • KOSTEN & MARGES
Het prijsniveau van eten en drinken en de energiekosten vormen belangrijke onderdelen van de kostenstructuur van restaurants. Volgens Eurostat behoren Polen, Tsjechië, Hongarije, Spanje en Nederland tot de markten met een relatief laag prijsniveau voor eten en drinken.
Dat prijsniveau is geen directe maatstaf voor de individuele inkoopkosten van een restaurant, maar geeft wel een indicatie van de algemene kostenomgeving. Voor restauranteigenaren en exploitanten, bij wie inkoopkosten en een nauwkeurige kostprijsberekening direct doorwerken in de winstgevendheid, kan dit een gunstige uitgangspositie bieden.
Ook energiekosten hebben een grote invloed op de exploitatie. Restaurants zijn door koeling, koken, bakken en ventilatie relatief energie-intensief. Zelfs kleine verschillen in de elektriciteitsprijs per kilowattuur kunnen daardoor aanzienlijk doorwerken in de dagelijkse operationele kosten.
In de onderzochte Noord-Europese markten liggen de elektriciteitsprijzen volgens de analyse op circa €0,09 tot €0,13 per kWh. Ter vergelijking: in Nederland ligt de elektriciteitsprijs rond €0,21 per kWh en in Ierland rond €0,28 per kWh.
Voedsel- en energiekosten werken direct door in de operationele marges. Markten met een relatief laag prijsniveau voor eten en drinken en lagere energiekosten kunnen restaurants meer ruimte bieden om hun marges op peil te houden. Daarom wegen deze indicatoren zwaar mee in de beoordeling van de uitgangspositie van een markt.
RESULTATEN
BUREAUCRATIE & PERSONEEL
BELANGRIJKSTE INZICHTEN • BUREAUCRATIE & PERSONEEL
Een eerste indicator binnen deze categorie is de hoogte van formele toetredingsdrempels. De historische score voor Starting a Business uit het Doing Business Archive van de Wereldbank laat zien dat Nederland, Griekenland, Ierland en Frankrijk in de gehanteerde meting tot de meest efficiënte markten behoren.
In landen als Duitsland, Italië en Polen is het beeld minder gunstig. Daar kunnen administratieve procedures volgens deze indicator een grotere belemmering vormen voor markttoetreding.
Voor de opening van een nieuw restaurant biedt een efficiënt en laagdrempelig opstartproces duidelijke voordelen. Het kan de doorlooptijd verkorten, opstartkosten beperken en het eenvoudiger maken om een nieuwe vestiging planmatig te openen.
Ook de arbeidsmarktkrapte in de horeca is een belangrijke succesfactor. In het rapport wordt het vacaturepercentage gebruikt als indicatie voor de beschikbaarheid van personeel en de spanning op de arbeidsmarkt. Het vacaturepercentage is daarbij geen directe meting van het aantal beschikbare of gekwalificeerde medewerkers, maar geeft wel inzicht in de mate van krapte.
Spanje, Ierland en Portugal hebben volgens de analyse een relatief laag vacaturepercentage in de horeca en dienstverlening. Dat wijst op minder krapte op de arbeidsmarkt en kan het eenvoudiger maken om openstaande functies te vervullen.
In Nederland, Tsjechië, Oostenrijk en Italië ligt het vacaturepercentage hoger. Dat wijst op een krappe arbeidsmarkt, waardoor het lastiger kan zijn om voldoende personeel te vinden, complete teams samen te stellen en de bedrijfsvoering snel te stabiliseren.
RESULTATEN
CONCURRENTIE & VASTGOED
BELANGRIJKSTE INZICHTEN • CONCURRENTIE & VASTGOED
Twee aanvullende factoren spelen een belangrijke rol bij markttoetreding: de mate van mogelijke concurrentiedruk en de kostendruk op de commerciële vastgoedmarkt.
Een hoge restaurantdichtheid kan wijzen op een concurrerende markt. In deze markten zijn gemiddeld meer restaurants actief per inwoner, waardoor de druk op zichtbaarheid, marketing en een onderscheidend restaurantconcept groter kan zijn.
Naast Tsjechië kennen ook Griekenland en Portugal een hoge restaurantdichtheid ten opzichte van het inwonertal, met circa drie tot vier restaurants per 1.000 inwoners. Nederland telt circa 2,0 restaurants per 1.000 inwoners. Dat kan de lat hoger leggen voor zowel het restaurantconcept als de keuze van een aantrekkelijke locatie.
In Duitsland, Denemarken, Spanje en Polen ligt de restaurantdichtheid lager, met minder dan twee restaurants per 1.000 inwoners. Een lagere dichtheid kan in deze markten meer ruimte bieden om nieuwe klanten aan te trekken, al blijven locatie, concept en lokale vraag bepalend.
Ook de ontwikkeling van de commerciële vastgoedmarkt is relevant. Het rapport kijkt naar de ontwikkeling van vastgoedprijzen en huren sinds 2021. In sommige markten is de kostendruk in deze periode sterk toegenomen. Dat kan het lastiger maken om geschikte locaties te vinden, vooral wanneer huren sneller stijgen dan de omzet of wanneer nieuwe huurcontracten tegen aanzienlijk hogere tarieven worden afgesloten.
Markten met een gematigder stijging van de vastgoedkosten bieden doorgaans meer stabiliteit, omdat huisvestingskosten daar op langere termijn beter voorspelbaar blijven. Volgens de analyse behoren Frankrijk, Duitsland en Italië tot deze markten.
STEDEN DEEP DIVE
WELKE STEDEN BIEDEN DE BESTE OMSTANDIGHEDEN VOOR HET OPENEN VAN EEN NIEUW RESTAURANT?
Voor vier geselecteerde focusmarkten — Nederland, Duitsland, Frankrijk en Italië — voegt het Restaurant Launch Report een analyse op stadsniveau toe aan de vergelijking tussen landen.
Daarbij worden gegevens over concurrentie, commerciële huurprijzen, mogelijkheden om buiten te dineren en lokale koopkracht geanalyseerd.